Recentes directivas da Unión Europea buscan impulsar nos diferentes estados membros a creación de comunidades enerxéticas, entidades xurídicas compostas por cidadáns, pequenas empresas ou administracións que xestionan e consumen a súa propia enerxía renovable. Supoñen, como recoñece o investigador da Facultade de Dirección e Xestión Pública Santiago Salvador, un “cambio de paradigma no sector eléctrico” e unha oportunidade para o impulso de “pequenos proxectos de autoconsumo colectivo” que poderían xogar un papel relevante fronte ao “reto demográfico”, contribuíndo ao “desenvolvemento de actividades, servizos e tecido industrial” en zonas rurais. Esta idea constitúe un dos puntos de partida dun estudo coordinado por este investigador do grupo AGAF, que aborda desde un punto de vista xurídico “os desafíos que enfrontan as administracións locais” á hora de promover o impulso destas comunidades enerxéticas.
Desenvolvido ao abeiro dunha liña de axudas da Deputación de Pontevedra para o fomento de iniciativas investigadoras, este proxecto tiña como obxectivo analizar os “instrumentos político-normativos” dos que dispoñen as administracións locais para facilitar a creación das comunidades enerxéticas e para “implantar cláusulas ambientais e sociais nos seus procesos de contratación”. Desenvolvido por Salvador Gimeno, Patricia Valcárcel, Rafael Fernández Acevedo, Juan Antonio Hernández Corchete e Rosa Ricoy, o proxecto abordou tamén “a controversia derivada da afección” da enerxía eólica mariña sobre as comunidades locais costeiras. Partindo nese senso do “impacto socioeconómico” que os “grandes proxectos de enerxía renovable” poden ter a escala local, este traballo buscaba identificar oportunidades para involucrar á poboación local na produción dunha “enerxía limpa” e deu lugar á recente publicación de dous estudos en dous libros editados por Aranzadi.